Osmanlıca kelimeler dediğimizde muhtemelen kadim Türkçe'de geçen, fakat bugün ya hiç, ya da pek nadir kullanılan kelimeler hatıra gelecektir. Osmanlıca kelimeler, bugün epeyce yabancılaştığımız kelimelerimiz oluyor. Dilimizde Arapça ve Farsça kelimeler, o zamanlar daha çok kullanılıyordu.

Bugün pek sık kullanılmayan Osmanlıca kelimeler ve manalarına Sosyal Medya Sayfamızda yer veriyoruz. Bilhassa Kâmus-i Osmânî Lügatından bolca nakil yapıyoruz.

Destgîr, bîkes, fâide-bahş, nümâyân, haddizâtında, hâhişkâr, şükûh, fend, beynelmilel, ictinâb gibi.

Osmanlıca kelime

Ânlar (onlar) ki verir laf ile dünyaya nizâmât

Bin türlü teseyyüb bulunur hânelerinde

Ziya Paşa

Bu gibi kelimelerle kurulan cümleler, şiirler, sözler insanların ilgi ve alakasını çekebiliyor.

Yakın zaman öncesine kadar kullanımda olan bu kelimelerin âhenkli bir okuyuşla dinlenmesi dikkat çekiyor. Zengin bir Türkçe, aynı zamanda güçlü ifâde için kelime zenginliği aranır. Elbette hatip, muhatabının anlayış seviyesini dikkate almalıdır. Çok fazla alıntı kelime kullanıldığı takdirde, anlaşılamama sıkıntısı ortaya çıkabiliyor. Osmanlıca okurları bütün bu kelime okyanusunun iyi birer yüzücüsü olma durumunda bulunuyorlar. Gerek Arapça, gerek Farsça ağırlıklı metinler okumak sûretiyle bu hususta ilerleme göstermek mümkün olacaktır. Zengin bir dil, güçlü ve doğru bir anlayış. Sağlıklı bir okuma için her ikisi de gerekiyor.

Osmanlıca Yazılışları

Bir de bu kelimelerin Latin harfleriyle değil de Osmanlıca yazılışlarına bakalım:

دستگير ، بى كس ، فائده بخش ، نمايان ، حدّ ذاتنده ، خواهشكار ، شكوه ، فند ، بين الملل ، اجتناب

Osmanlıca okuma çabanızla beraber, bu kelimelerin okunuş ve manaları gibi bir meseleniz oluyor. Sıklıkla lügat üzerinde arama ihtiyacı hissediyorsunuz. Dilimize giren Arapça ve Farsça kelimeleri okuyabilmek için bazı kâideler, bilgiler var elbette. Kök kelime tespiti ve bazı vezinler, ekler hakkında bilginiz oldukça okumanız da anlamanız da kolaylaşıyor. Yine de uzun soluklu okumalar ve lügat ile içli dışlı olmanız gerekecektir.

Kategori: Genel Ekleyen: Tazammun Tarih: 2017-02-05